Digitale geletterdheid met het prentenboek: ‘Klikklikklik’

Op het platform Basicly kwam ik een leuke leskaart tegen bij het prentenboek “Klikklikklik”van Jeanne Willis en Tony Ross.

Met deze leskaart kun je als leerkracht aan de slag met dit leuke boek.
Je krijgt suggesties om met dit boek in je klas te werken aan digitale geletterdheid.

Doel van deze leskaart:
“De leerlingen praten en denken na over de digitale wereld.”

Op de leskaart krijg je suggesties voor vragen én een idee voor een aanvullende activiteit.

Ik werd nieuwsgierig naar het boek en heb het aangeschaft.

Inhoud van het boek

Midden in de nacht glipt Kuikentje de boerderij in. Ze gaat naar de computer en even later zit ze online te winkelen.
Maar wanneer ze een afspraak maakt met een vriend die ze online heeft leren kennen, ontdekt ze dat niet alles is wat het lijkt…

Koop het boek

Als je via deze link het boek bestelt, ontvang ik een klein percentage. Dit gebruik is voor het onderhoud van deze site.

De leskaart van Basicly

Op de leskaart van Basicly staan lessuggesties.
Natuurlijk ga je het boek voorlezen:

  1. Lees de titel van het boek voor en vraag waar de leerlingen aan moeten denken als ze deze horen. Laat ook de voorkant zien. Waar zal het boek over gaan?
  2. Lees het boek voor. Bij de gebeurtenissen in het boek kun je vragen stellen aan de leerlingen. Dit kun je interactief tijdens het voorlezen doen of achteraf.

Voorbeeldvragen bij het voorlezen

  • Wat is een computer? Wie heeft er thuis ook een computer?
  • Wat zou ‘klikklikklik’ betekenen?
  • Wat is het internet? Ben je zelf weleens op internet geweest?
  • Wat kun je allemaal doen op het internet?
  • Waarom zou Kuikentje van alles kopen voor de andere dieren?
  • Zouden jullie ook af hebben gesproken met dit vriendje? Waarom wel/niet?
  • Wat had Kuikentje anders kunnen doen?

Daarnaast is er nog een aanvullende suggestie:

Je kunt een knuffelkuiken (of kip) iedere week met een leerling mee naar huis laten gaan en de leerlingen vragen om Kuikentje voor te stellen aan alle digitale apparaten in huis. Laat ze hier foto’s van maken en deze (uitgeprint) meenemen naar school. Verzamel alle foto’s in een plakboek, schrijf erbij wat de leerlingen op de foto hebben gezet en bekijk deze foto’s klassikaal om aan de hand van de avonturen van Kuikentje te blijven praten over de digitalisering.

Naar de Baiscly leskaart

Aanvullende ideeën bij het boek

Bij het boek en de leskaart van Basicly bedacht ik nog een aantal aanvullende ideeën, die zich richten op digitale geletterdheid.

Heb jij nog andere ideeën? Super leuk als je ze met me deelt!

Doe gezamenlijk een aankoop in een webwinkel

Na het lezen van het boek is het leuk om met de klas samen een aankoop te doen in een webwinkel. Doe dit op het digibord, zodat iedereen mee kan kijken.

Kies iets voor de klas (als daar geld voor is) en anders misschien iets dat je thuis nodig hebt.
Begin het gesprek dat je iets wilt kopen, maar niet naar de winkel kunt. Bedenk met de klas alternatieven. (Na het lezen van het boek, ligt online shoppen voor de hand).

Wat weten de kinderen al over online winkelen?
Wat kun je allemaal online kopen? Laat verschillende webshops zien.

Doorloop het hele proces van het online winkelen: een product zoeken, vergelijken en selecteren, het product in je winkelmand stoppen en het afrekenen.
Laat ook zien dat je een bevestigingsmail hebt ontvangen.
Leuk als het pakketje op school wordt afgeleverd, zodat ook dat onderdeel zichtbaar wordt.

Zet een computer in de huishoek

Maak het mogelijk om ook in de huishoek “online te winkelen”.
Zet hiervoor een computer in de huishoek (kan ook een laptop of tablet zijn natuurlijk).
Uiteraard gaan kinderen niet echt shoppen, maar doen ze alsof.

Bespreek de verschillende stappen van het online bestellen.

Misschien kan er zelfs een magazijn in een hoek van het lokaal komen, waar de pakjes na een bestselling ingepakt worden? De postbode die het pakketje langs komt brengen, maakt het proces af.

Speel het verhaal na

Het boek kun je leuk naspelen op een verteltafel.
Verzamel of maak met de kinderen de materialen die je nodig hebt.
Laat de kinderen het verhaal napselen en vertellen met alle materialen.

Een extra dimensie geeft het om een stopmotion filmpje te maken van het verhaal.

Wil je meer weten over het maken van een stopmotion filmpje? Lees dan dit artikel.

Profiel foto’s maken

In het boek maakt Kuikentje een foto voor haar profiel. Ga met kinderen in gesprek over profiel foto’s.
Wat is een profiel foto? Wanneer gebruik je die?

Laat de kinderen zelf ook een profiel foto maken.
Heb je tablets in de klas? Dan is dat heel eenvoudig. Je kunt een hoek inrtichten waar de tablet al klaar staat om foto’s te maken, eventueel op een statief.

Zorg voor een mooie neutrale achtergrond en evt ‘props’ en verkleedkleding. Zo wordt foto’s maken nog leuker.

Print de foto’s uit en laat er een kader omheen maken.
Eventueel kun je er nog informatie over het kind onder zetten. Wat vertel je wel en wat vertel je niet in je profiel?

Met deze les werk je aan de volgende bouwstenen Digitale geletterdheid:

Leerlingen leren dat alles wat zij online delen, online blijft staan. Zij leren welke regels er zijn over het plaatsen van en delen van media. Zij leren wat ze kunnen doen als het misgaat.

Primair onderwijs onderbouw:

In deze fase leren leerlingen in hun eigen leefomgeving wat digitale privacy is: sommige data en informatie zijn van jou en anderen mogen daar geen ongevraagd gebruik van maken.
Met technische digitale privacyaspecten hebben deze leerlingen nog niet veel te maken. Toch wordt in deze fase offline een grondslag gelegd voor bewustwording betreffende het delen (of niet delen) van gegevens.

Leerlingen leren:
• dat iedereen eigenaar is van zijn eigen persoonlijke gegevens en dat anderen die niet zonder toestemming mogen gebruiken en niet mogen zien;
• dat alles wat ze online doen, sporen achterlaat;
• na te denken over de gevolgen van het delen van media-uitingen, zoals foto’s en filmpjes;
• wat ze kunnen doen als er iets misgaat.

Leerlingen leren mogelijkheden van digitale technologie kennen en te interacteren met digitale technologie. Ook leren zij creatief omgaan met de mogelijkheden van digitale technologie.

Primair onderwijs onderbouw:

In deze fase maken leerlingen kennis met verschillende soorten digitale technologie in de klas, waarbij ze gebruik leren maken van de meest relevante standaardtoepassingen die aansluiten bij de ontwikkelingsfase van de leerling. Daarnaast leren ze om zelf nieuwe digitale toepassingen te verkennen en hiermee te werken.

Leerlingen leren:
• omgaan met standaardtoepassingen van digitale technologie in hun directe omgeving;
• met geschikte digitale technologie media te maken en/of te bewerken (tekst, afbeelding, geluid);
• digitale technologie te gebruiken om uiting te geven aan creativiteit;
• zelf nieuwe digitale toepassingen te verkennen, te testen en hiermee om te gaan;
• te vertellen hoe zij digitale technologie gebruiken in hun dagelijks leven;
• over de gezondheidsaspecten die bij het gebruik van digitale middelen een rol spelen, zoals: schermtijd, invloed op slaap en lichaamshouding.

Leerlingen leren hoe digitale communicatiemiddelen werken en deze gebruiken om doelgericht met anderen te communiceren. Zij leren op verantwoorde wijze omgaan met sociale media.

Primair onderwijs onderbouw:

In de onderbouw van het PO doen leerlingen een eerste ervaring op met communicatie met behulp van digitale technologie. Leerlingen leren over de manieren waarop digitale technologie gebruikt kan worden als communicatiemiddel. In de onderbouw wordt een basis gelegd voor bewust, kritisch en gezond gebruik van digitale media.

Leerlingen leren:
• over de toepassing van verschillende digitale communicatiemiddelen;
• mediaboodschappen en hun doelgerichtheid kritisch te beoordelen;
• een begin te maken met digitaal communiceren;
• een eerste aanzet tot zelfregulerend omgaan met (sociale) media en games;
• over de plek die (sociale) media in onze samenleving innemen.

Leerlingen leren dat de manier waarop iemand zich online presenteert niet overeen hoeft te komen met de werkelijkheid en hoe ze daarmee om kunnen gaan. Zij leren zichzelf online te presenteren.

Primair onderwijs onderbouw:

In deze fase zijn leerlingen nog erg bezig met het ontwikkelen van de noties ‘zelfbeeld’ en ‘identiteit’. Daarom speelt deze bouwsteen in deze fase een beperkte rol.

Leerlingen leren:
• dat ze zelf vorm geven aan hun digitale identiteit en denken erover na hoe dit bepaalt welk beeld anderen van hen krijgen;
• hoe ze erachter kunnen komen of de digitale identiteit van iemand anders waarheidsgetrouw is.

Leerlingen leren dat economisch handelen steeds meer online verloopt. Betalen gebeurt steeds meer digitaal, data zijn geld waard. Iedereen kan zowel producent als consument zijn.

Primair onderwijs onderbouw:

Vanaf jonge leeftijd zien leerlingen in de directe omgeving de toepassing van verschillende digitale betaalwijzen en betaalmiddelen. In deze fase krijgen leerlingen basiskennis over de verschillende mogelijkheden die technologie biedt bij delen, kopen en verkopen.

Het concept ‘platform’ heeft een belangrijke positie. Als deelnemer aan een digitaal platform ben je zowel consument als producent. Daarom is er aandacht voor interactiviteit tussen de rollen van producenten ( verkopers, bijdragers) en consumenten (kopers, kijkers).

Leerlingen leren:
• hoe je met digitale technologie iets kunt kopen en verkopen;
• dat er verschillende digitale betaalwijzen en betaalmiddelen zijn en dat deze methodes voortdurend aan vernieuwing onderhevig zijn;
• dat je kunt deelnemen aan een digitaal platform;
• dat je data achterlaat op het moment dat je deelneemt aan een digitaal platform;
• over de risico’s die verbonden zijn aan deelname aan een digitaal platform.

Digitale geletterdheid met het prentenboek: ‘Klikklikklik’

Basiscly is een platform voor digitale geletterdheid voor PO en onderbouw VO.

Bij Basicly werken we sinds 2014 vol passie aan ons ultieme doel: zorgen dat elke leerling in Nederland klaar is voor de digitale wereld.
Het bereiken van dit doel begint bij de leerkracht.
Daarom stelt ons platform élke leerkracht in staat om digitale geletterdheid een plek te geven in zijn onderwijs.

Vraag een gratis proeflicentie aan!