Virtual Reality: een kans voor het onderwijs?

Als oom Daan op bezoek komt dan vragen mijn zoontjes van 3 en 5 of hij dat ‘witte’ ding weer mee neemt.
Dat witte ding is de VR-bril.
Met name mijn oudste kan er geen genoeg van krijgen.

Wat hij met die bril op doet?
Op een prachtig eiland midgetgolven, met Google Street View langs de huizen van zijn vriendjes wandelen, met Google Expeditions op een savanne in Afrika tussen een kudde olifanten staan en ga zo maar door.
Met de VR-bril is er wel heel veel te beleven bij mij in de woonkamer.

Virtual Reality: een kans voor het onderwijs?

De echte wereld wordt namelijk volledig vervangen door een virtuele wereld.
VR biedt daarmee de mogelijkheid om je ‘onder te dompelen’ in een andere (leer)omgeving met minimale externe afleidingen.

Mijn zoontje heeft dus het idee dat hij in het zonnetje met een golfclub in zijn hand staat of hij probeert de slurven van de olifanten te aaien en onderzoekt of ze op hem reageren.
Hij kijkt om zich heen, kijkt omhoog, omlaag en bevindt zich volledig in een andere wereld.

Wat gaat VR betekenen in het onderwijs?

Met VR worden vanuit de woonkamer (of het klaslokaal) op een relatief makkelijke manier hele mooie en zinvolle ervaringen gesimuleerd.
Want hoe leerzaam is het om met je klas als een bloedcel door het menselijk lichaam te reizen of Antartica te bezoeken?

De vraag die daarom steeds vaker bij mij opkomt, is: wat gaat VR betekenen in het onderwijs?

Een voorbeeld: ik kan me voorstellen dat het (virtueel) reizen naar een vulkaan een hele goede aanvulling is op wat er in de les door de leerkracht is behandeld en wat leerlingen in hun lesboek over een vulkaan hebben gelezen.

Theoretische kennis uit de les wordt verbonden en versterkt met beelden en ervaringen middels VR.

Bedrijfsleven

In het bedrijfsleven wordt al volop gewerkt met VR.

Met name voor het trainen van vaardigheden en het beleven van een ervaring is VR heel geschikt.
Denk hierbij aan het leren bedienen van (nieuwe) apparatuur, het voeren van een slechtnieuwsgesprek of het werken aan je spreekangst voor een virtuele groep.

Met VR kun je tijdens een training ‘veilig’ fouten maken (en ervaren wat er dan gebeurt).

Uit onderzoek blijkt dat medewerkers uit het bedrijfsleven die met VR zijn getraind, een training sneller voltooien, meer zelfvertrouwen hebben, een sterkere emotionele band hebben met de inhoud en meer gefocust zijn.

Maar zouden deze positieve effecten in het bedrijfsleven ook van toepassing zijn op onze leerlingen in het onderwijs?
Er is nog weinig gevalideerd onderzoek naar de (leer)effecten van VR in het onderwijs.

Het lijkt mij een mooi, maar vooral een heel zinvol onderwerp om onderzoek naar te doen, want VR ‘staat al voor de deur’.
Kennisnet (2020) geeft zelfs aan dat zij verwachten dat er binnen 2 tot 5 jaar breed toepasbare producten voor het onderwijs op de markt zijn.

Zoeken naar balans

Mijn zoontjes vinden de VR-bril fantastisch en zelf ben ik ook iedere keer onder de indruk van de mogelijkheden.

Als binnen 2 tot 5 jaar breed toepasbare producten zijn ontwikkeld voor het onderwijs zal VR een vast onderdeel gaan uitmaken van de vele onderwijstools die we gebruiken in de klas.
VR is straks klaar voor het onderwijs, maar zijn wij in het onderwijs ook klaar voor VR?

Het zal zoeken worden naar de juiste balans.
Want wanneer is VR echt een aanvulling op het huidige aanbod in de klas?

Het inzetten van VR in de klas is niet een doel op zich.
Leerkrachten formuleren een lesdoel en maken een keuze welke (ICT-)tools ze gebruiken voor het geven van de les.
Voor een goede inzet van VR in de klas is naast de vaardigheid in het omgaan met de VR-bril ook kennis over de beschikbare content heel belangrijk.

Want met kennis over de beschikbare content kun je als leerkracht de juiste keuzes maken.

Ik ben heel nieuwsgierig hoe het onderwijs er over 5 jaar uit ziet en welke content er ontwikkeld gaat worden voor Virtual Reality in de klas.
Jammer dat ik dat nog niet kan zien en ervaren met een VR-bril!

Zelf aan de slag?

Inmiddels zijn er heel wat mooie toepassingen voor in de klas.
Maak een digitaal schoolreisje met een van de 900 Google Expeditions en bezoek Antarctica, Machu Picchu of het Colosseum in Rome.

Op zoek naar meer ideeën en voorbeelden?
Op de website van leraar24 is een artikel te vinden met tal van voorbeelden.

Binnenkort volgt een blog van mijn medeblogger Danielle.
Zij heeft VR uitgeprobeerd bij haar in de klas. Hoe dat ging? Je leest het volgende week.